Inhoud van de leidraad
Hoe zet je als leerkracht of schoolleider data in om alle leerlingen maximale leerkansen te bieden?
Welke rol kan data spelen binnen brede basiszorg en verhoogde zorg?
Wat verstaan we onder data?
Dat is onderwerp van de leidraad ‘Data-ondersteund werken binnen brede basiszorg en verhoogde zorg’ en bedoeld voor zowel kleuter, lager als secundair onderwijs.
In elke school wordt dagelijks een brede waaier aan informatie verzameld: observaties, toetsresultaten, evaluaties, klasgesprekken en zorgdossiers. Wanneer je die gegevens gericht analyseert en betekenisvol interpreteert, begrijp je beter wat jouw leerlingen nodig hebben om verder te groeien. Dat maakt het mogelijk om doelgerichte keuzes te maken binnen zowel brede basiszorg als verhoogde zorg.
Deze leidraad wil je ondersteunen om data te gebruiken als middel en niet als doel op zich, met als bedoeling kwaliteitsvolle zorg voor alle leerlingen te realiseren. Op die manier versterk je onderwijs op maat, met hoge verwachtingen en sterke resultaten voor iedereen. De leidraad richt zich tot alle leerkrachten in het basis- en secundair onderwijs, ongeacht de finaliteit.
Blader alvast door de leidraad
Lees de leidraad hier meteen online. Klik rechtsonder voor volledig scherm.
Download de leidraad
De bijhorende materialen
Beslissingsboom brede basiszorg of verhoogde zorg - download
Datadialoog: ga het gesprek aan met je collega’s - download
Infofoche bij aanbeveling 1 - download
Infofiche bij aanbeveling 2 - download
Infofiche bij aanbeveling 3 - download
Infofiche bij aanbeveling 4 - download
Infofiche bij aanbeveling 5 - download
Infofiche bij aanbeveling 6 - download
Observatiefiche leerlingen - download
Sjabloon Van data naar gerichte actie - download
Download alle materialen in één bundel
Waarom een leidraad over data-ondersteund werken in onderwijs?
Het thema ‘datagestuurd werken’ was één van de 57 onderwerpen waarover onderwijsprofessionals aangaven meer informatie te willen hebben in het onderzoek over kennishiaten binnen de brede basiszorg en verhoogde zorg.
In totaal werden zes thema’s geselecteerd om de kennisbasis van te versterken: data-ondersteund werken dus, maar ook redelijke aanpassingen, cognitief sterk-functionerende leerlingen, groepsdynamiek en pesten, inclusie en divergente differentiatie.
Zes aanbevelingen om met data onderwijspraktijk te versterken
De zes aanbevelingen zijn opgebouwd rond de thema’s kijken, analyseren, handelen, beslissen, professionele houding en samenwerken. Deze aanbevelingen sluiten aan bij het model ‘Evidence-informed werken in het onderwijs’ en ondersteunen onderwijsprofessionals om doelgericht en betekenisvol met data aan de slag te gaan.
De aanbevelingen helpen leraren, pedagogisch begeleiders, lerarenopleiders en andere onderwijsprofessionals om data-ondersteund het beste uit al hun leerlingen te halen.
Kijk naar je klasgroep: gebruik data van breed naar smal
Trechteraanpak: data gebruiken om te signaleren en richting te geven.
Analyseer het leerproces voor je conclusies trekt
Waar staan ze en waar loopt het vast?
Ga van kleine acties naar grote sprongen
Begin met concrete doelen en kleine stappen.
Evalueer cyclisch en schakel onderbouwd binnen het zorgcontinuüm
Evaluatie is een vast onderdeel en ondersteunt doelgericht werken.
Focus op groeikansen
Vertrek vanuit hoge verwachtingen en identificeer de volgende, haalbare stap.
Ga samen aan de slag met data en benut elkaars expertise
Combineer de perspectieven voor een vollediger beeld.
Deze aanbevelingen worden uitgebreid toegelicht, onderbouwd én voorzien van voorbeelden in de volledige leidraad.
Lees je liever op papier? Dat kan!
Bestel de gedrukte versie van deze leidraad via de Leerpunt-webshop.
Bekijk de webinars over data-ondersteund werken
Op 6 oktober 2026 stonden zowel de LeerSnack als het inleidend webinar over de leidraad Data-ondersteund werken binnen brede basiszorg en verhoogde zorg op het programma. Beide sessies zijn nu beschikbaar om te herbekijken.
De LeerSnack is een korte, hapklare presentatie van de zes aanbevelingen uit de leidraad. In maximaal 30 minuten ontdek je hoe je data doelgericht en betekenisvol kunt inzetten in je klas of school.
Het inleidend webinar gaat dieper in op de leidraad, de totstandkoming ervan en de methodologie van het onderzoeksteam. De onderzoekers lichten de aanbevelingen toe en beantwoorden vragen.
Feedback gevraagd!
Via dit formulier verzamelen we hoe de leidraad wordt gebruikt (of net niet).
Heb je opmerkingen, vragen, tips of lovende woorden?
Laat die dan vooral achter hier in ons feedbackformulier.